MARIA

MARIA. Daar is sewe vroue in die Nuwe Testament wat as Maria bekend was:

  1. ‑Die ma van Jesus. Oor Maria se afkoms is nie baie bekend nie. Matt 1:1-17 en Luk 3:23-38 gee geslagsregisters van Josef*. Haar familielid Elisabet* het van Aäron* (Kyk by: Leviete* en priesters*1) afgestam (Luk 1:5). Dis onbekend of Maria ook van dieselfde afkoms was. Haar ouers word nie in die Bybel* genoem nie.

‑ Maria was verloof toe die engel Ga­briël* aan­kondig dat sy die ma van die Messias* sal word. Sy gaan haastig uit Galilea* na ’n dorp in Judea*, waar Elisabet gewoon het. Elisabet weet deur die Heilige Gees* dat God lewe in Maria gewek het (Luk 1:35). Sy noem Maria gelukkig en ontvang haar. Omstreeks ten tye van die geboorte van Johannes die Doper* het Maria weer huis toe gegaan (Luk 1:36 en 56). Toe het Josef haar in sy huis opgeneem (Matt 1:24).

‑   In haar loflied (Luk 1:46-55) prys Maria God se ingrype in haar eie lewe en in dié van haar volk. God bring ’n omwenteling teweeg. Haar lied kondig die naderende heil aan. Maria se loflied vat die boek Lukas* se inhoud saam. Tewens, dit is een van die weinige tekste in die Bybel wat uit ’n vroulike gesigshoek geskryf is. Maria was bekend in Nasaret*, want in Matt 13:55 en Mark 6:3 word sy pertinent genoem as die mense oor Jesus* se afkoms praat. Waar­skyn­lik is dit negatief bedoel, omdat dit bekend was dat Josef nie Jesus se pa was nie.

‑   Maria sê self dat haar status laag is (Luk 1:48). Sy was verloof toe sy swanger geword het. Volgens Deut 22:23-24 moes sy sterf. Josef wou egter sy verlowing met haar verbreek, maar in ’n droom is aan hom geopenbaar dat die Kind van die Heilige Gees* was en sy volk van sondes* sou verlos (Matt 1:19-21). (Kyk by: Maagdelike geboorte.) Uit Luk 2:24 blyk dat die paartjie arm was (Lev 12:6-8).

‑   Maria het later nog ander kinders gekry: Jakobus*2, Joses*1/Josef, Judas*7, Simon*4 en dogters wat nie by die naam genoem word nie (Mark 6:3; Matt 13:55). Uit haar loflied blyk dat Maria verstaan het hoe belangrik Jesus se rol was. Sy het oor sy woorde nage­dink (Luk 2:19, 48 en 51). Simeon (Kyk by: Si­mon*11) het voorspel dat ’n swaard deur haar siel sal gaan (Luk 2:34-35).

‑   Maria het Jesus se optrede in die openbaar ingelei en vertroue by sy dissipels* gewek (Joh 2:1-12). Sy het Hom tydens sy omswerwings gevolg of besoek (Joh 2:12; Mark 3:31-35; Matt 12:46-49 en Luk 8:19-21) en was by die kruis* teenwoordig, waar Je­sus Johannes*2 aangewys het om vir haar te sorg (Joh 19:25-27). Dat Maria bevriend was met die dissipels, blyk uit hulle gesamentlike gebed in die bovertrek (Hand 1:14).

Terwyl die Katolieke Kerk* se verering/aanbidding van Maria uit Protestantse* oogpunt nie Bybels geregverdig kan word nie, neem sy ’n unieke plek in die heils*geskiedenis in. Sy kan inderdaad buitengewoon “geseënd” en “begenadig” genoem word. (Kyk ook by: Mariologie.)

  1. ‑Maria, ma van Johannes Markus, was ’n welgestelde vrou in Jerusalem*. In haar huis het baie mense saamgekom om die Paasfees* af te sluit (Hand 12:12-17). Waar­skyn­lik het hulle toe gebid vir Petrus* se vrylating. Toe Petrus aan die deur klop, was die diensmeisie so bly dat sy vergeet het om hom binne te laat (Kyk by: Rodé).

‑   Barnabas* was Johannes Markus* se oom (Kol 4:10). Of Maria Barnabas se suster was, is nie bekend nie. Sommige geleerdes vermoed dat Maria haar huis meermale vir vierings beskikbaar gestel het en dat die nagmaal* (Kyk by: Laaste Avondmaal) daar ingestel is. Hierdie aannames berus op die veronderstelling dat die jongman in Mark 14:51-52 haar seun was, wat in sy slaapklere haar huis verlaat het om Jesus* te volg.

  1. ‑Maria, ma van Klein-Jakobus en Joses. Die naam kom uit Mark 15:40. Ander aanduidings is: “moeder van Jakobus en Jo­sef” (Matt 27:56) en “ma van Jakobus” (Mark 16:1; Luk 24:10). Sy het Jesus* saam met ander vroue uit Galilea* gevolg, Hom onderhou en tot die einde getrou gebly (Mark 15:40-41; Matt 27:55; Luk 23:49). Sy moes Jesus se opstanding* verkondig (Mark 16:1-8; Luk 24:1-11).
  2. ‑Maria Magdalena is ’n belangrike vrou in die Nuwe Testament*. Lukas (8:1-3) vertel dat sy van sewe duiwels besete was. Ná haar genesing* het sy saam met ander vroue uit eie middele vir Jesus*en sy twaalf dissipels* gesorg. Hier­die vroue was dus selfstandig en het ’n eie inkomste gehad. Maria was ook met ander vroue aanwesig by Jesus se kruisdood* (Mark 15:40; Joh 19:25) en sy begrafnis (Mark 15:47). Sy het saam met ander vroue die oop graf ontdek en die opdrag gekry om te verkondig dat Jesus opgewek is (Luk 24:1-10) en dat die dissipels na Galilea* moet gaan, waar hulle Hom weer sou sien (Mark 16:1-7; Matt 28:1-7). Volgens Matt 28:9-10 en Joh 20:11-18 was Maria Magdalena die eerste wat Jesus weer ná sy dood gesien het.

‑   Sedert die laat sesde eeu is sy dikwels aangesien vir die sondares uit Luk 7:36-39 en vir Maria*5 van Betanië* (Luk 10:38-42; Joh 11:1-45). Dit het waarskynlik gebeur om­dat Maria Magdalena byna onmiddellik ná die vertelling oor die sondares in Lukas (7:36-50; 8:2-3) genoem word. Hierdie sondares het Jesus se voete gesalf, terwyl Maria Magdalena Jesus se liggaam ná sy dood wou balsem. Sy is ook verwar met die Sa­ma­ri­taanse* vrou (Joh 4:4-42) en die vrou wat op owerspel* betrap is (Joh 8:3-11).

‑ In Gnostieke* geskrifte, soos die Evange­lie van Maria (3de eeu nC), word sy as ’n leier van die eerste Christene* beskou, selfs belangriker as Petrus*.

‑   Vir verdere lees: Susan Haskins 1993. Mary Magdalen: Myth and Metaphor. New York: Harcourt Brace & Company.

  1. ‑Maria van Betanië was Marta/Martha* en Lasa­rus* se suster en het saam met hulle in Be­ta­nië*, oos van Jerusalem*, gebly (Joh 11:1). Maria het as ’n dissipel* van Jesus* prioriteit gegee aan leer eerder as huishou (Luk 10:38-42). Maria het ge­glo dat Jesus Lasarus se dood kon voorkom het (Joh 11:1-45), maar het nie verwag dat Hy hom sou kon opwek nie (Joh 11:20, 32). Ná Lasarus se opwekking het die susters ’n feesmaal vir Jesus gehou (Joh 12:1-8). Maria het toe sy voete gesalf en hulle soos ’n dienares met haar hare afgedroog.
  2. ‑Maria van Rome. Sy word in Rom 16:6 deur Paulus* gegroet. Blykbaar was sy ’n aktiewe vrou in die gemeente* van Rome*.
  3. ‑Maria, vrou van Klopas, was waarskynlik getroud met Josef* se broer Klopas*. Sy was saam met haar skoonsuster Maria*1, die ma van Jesus*, en Maria*4 Magdalena* by die kruis* (Joh 19:25). Moontlik was sy en haar man van die eerste sendelingpare.

‑   Vir verdere lees: Richard Bauckham 2002. Gospel Women: Studies of the Named Women in the Gospels. Grand Rapids: Eerdmans.

 

Sidebar