NGONI EN DIE CHRISTELIKE GE­LOOF

NGONI EN DIE CHRISTELIKE GE­LOOF. Tydens die vernietigende oorloë van die Zoeloe*-monarg Shaka*, het ’n groep Zoeloesprekendes gedurende die vroeë-1820’s Noord-Zoeloeland verlaat. Ná ’n epiese swerftog van vier dekades oor ’n halwe sub-kontinent tot aan die suidpunt van die Tanzaniese meer, het hulle leier, Zwangendaba, gesterf. ’n Verskeidenheid faksies het ontstaan en hulle mettertyd in ’n wye gebied gevestig, verspreid oor Malawi, Oos-Zambië, Noord-Mosambiek en die suide van Tanzanië. Hier kom hulle ’n paar dekades later in aanraking met die evangelie*. Hoewel die groepe die tale van die plaaslike inwoners aangeneem het, het hulle hulle identiteit behou, en baie elemente van die oorspronklike Zoeloekul­tuur bestaan vandag nog by die Ngoni.

Afhangende van waar die groepe hulle bevind het, het hulle via Skotse, Lutherse* en veral NG Kerk*-sendinge* met die evangelie in aanraking gekom. In die noorde van Malawi het die deurbraak vir die evangelie onder die Tumbuka-sprekende Ngoni gekom deur bemiddeling van ’n Suid-Afrikaanse sendeling van Xhosa*-herkoms, William Koyi*, wat saam met die Skotse Living­stonia-sending gewerk het. In Sen­traal-Malawi, Oos-Zambië en die Angonia- distrik van Mosambiek, waar die Ngoni die Chewa-taal aangeneem het, speel die NG sending ’n deurslaggewende rol om hulle aan die Christelike godsdiens bekend te stel. Onder van die sterkste kerkleiers in onderskeidelik die Nkhoma-sinode van die Kerk in Midde-Afrika, Presbiteriaans, die Reformed Church in Zambia en die Igreja Reformada em Moçambique, tel Ngoni-Chris­tene. Die Ngoni, soos die Chewa*, kan vandag grotendeels as ’n gekerstende volksgroep beskou word.

Die NG sending volg ’n holistiese bena­dering. Evangelisasie en kerkplanting ontvang die hoofklem, maar daarnaas word aandag gegee aan onderwys en geletterdheid, ook gespesialiseerde onderwys aan do­wes en blindes. Mediese en gesondheidsdienste en gemeenskapsontwikkeling deur klem op landbou- en tegniese voorligting, vorm die ander twee bene van hierdie sen­dingbenadering. NG sendelinge*, veral WH Murray, het ’n sleutelrol in die vertaling van die Bybel* gespeel. Die volledige Bybel het in 1922 in Chewa verskyn.

Vir verdere lees: JM Cronje 1981. Aan God die dank. Geskiedenis van die sending van die Ned Geref Kerk, deel 2. Pretoria: NGKB. CM Pauw 1980. Mission and Church in Malawi. The History of the Nkhoma Synod of the Church of Central Africa, Presby­terian. 1889–1962. Stellenbosch: Ongepubli­seerde DTh-proefskrif.

Sidebar