POSTLIBERALE TEOLOGIE

POSTLIBERALE TEOLOGIE. In 1984 is George Lindbeck se invloedryke boek The Nature of Doctrine gepubliseer. Die laaste hoofstuk het hy “Toward a Postliberal Theology” genoem. Dit gee ’n naam aan ’n beweging wat veral met die werk van Lindbeck en Hans Frei, sy kollega by Yale-Universiteit in die VSA, verbind word. Postliberale teologie word daarom dikwels as die sg Yale-skool benoem. Dit word ook soms as narratiewe (verhalende) teologie* beskryf, omdat hierdie benadering groter klem lê op die Skrif*verhale en die praktyke van die kerk* deur die geskiedenis. Postliberale teologie is, soos die naam aandui, ’n kritiek teen teologiese liberalisme*. In hierdie sin is dit soortgelyk aan Karl Barth* se kritiek teen die liberale Prote­stantisme*. Die invloed van Barth op hierdie beweging is groot. Postliberalisme se kritiek teen liberalisme is ook beïnvloed deur die gedagtes van denkers soos Gilbert Ryle, Alasdair MacIntyre, Ludwig Wittgen­stein, Peter Berger en Clifford Geertz. In sy boek The Nature of Doctrine identifiseer Lindbeck drie moontlike modelle of teorieë waarvolgens leerstellings en religieë beskou kan word. Die eerste beklemtoon die kognitiewe aspekte van religie en leerstellings. Hiervolgens word dit as informatiewe proposisies of waarheidsaansprake oor objektiewe werklikhede beskou. ’n Tweede moontlike benadering noem Lind­beck die eksperimenteel-ekspressiewe sie­ning. Hiervolgens is religieë en leerstellings simbole van innerlike gevoelens en hou­dings. Teenoor hierdie twee beskouings (wat onderskeidelik met pre-moderne en mo­derne tendense saamhang), argumenteer Lindbeck vir wat hy ’n kultuur-linguïstiese beskouing noem. Hiervolgens word religieë en leerstellings as soortgelyk aan ’n kultuur of ’n taal beskou. Daar is ’n interne grammatika en die gemeenskap bepaal wat gesaghebbend is. Die kritiek teen hierdie benadering behels meestal dat dit fideïsties en sektaries is – dit insuleer die kerk en Christelike leerstellings van kritiek en daar is ’n geslote gemeenskapsverstaan. Tans is daar ook in postliberalisme pogings om met hierdie kritiek in die reine te kom.

Sidebar