SAGARIA (BYBELBOEK)

SAGARIA (BYBELBOEK) is die langste van die Boek van die Twaalf* (14 hoofstukke) en word talle kere in die Nuwe Testament* aangehaal (71 keer). Sagaria was ’n tydgenoot van Haggai* en het as jongman teruggekeer uit die ballingskap* (Esra 5:1; 6:14; Neh 12:16). Hy kom uit ’n priesterlike familie en, soos Esegiël*, kan hy as ’n profeet* en ’n priester* beskou word (vgl Sagaria met Eseg 40–48). Daar is verskeie ooreenkomste tussen Sagaria en Dan 7–12, veral met betrekking tot die visioene en die boodskappe oor die eindtyd (Kyk by: Laaste dae).

Historiese agtergrond: Sag 1–8 of Proto-Sagaria het in dieselfde tyd as die boek Haggai ontstaan. Die teks verwys na ten minste drie daterings: Oktober 520 (1:1); 15 Februarie 519 (1:7) en 7 Desember 518 (7:1). Hierdie tydperk is kort vóór die inwyding van die tweede tempel*2 in 516 vC. Daar word melding gemaak van twee prominente leiers in hierdie tyd, Jesua en Serubbabel*. Jesua, die hoëpriester* was die leier van die Sadokitiese* priesters wat in konflik was met die Levitiese* priesters wat tydens die ballingskap in Jerusalem agtergebly het. Serubbabel was een van die agterkleinkinders van Dawid* en is deur die Persiese Ryk* as goewerneur in Jerusalem* aangestel. Die meeste navorsers is onseker oor die presiese datering van Sag 9–14. Waarskynlik moet dit ná Sag 1–8 gedateer word aangesien verwysings na belangrike vraagstukke van die vroeë na-ballingskaptyd (bv herbou van die tempel) ontbreek.

Samestelling en verdeling: Sagaria kan weens ooglopende verskille (taalkundig, histories en teologies) in twee hoofdele opgedeel word: Proto-Sagaria (1–8) en Deutero–Sagaria (9–14). Sommige navorsers maak ’n verdere groot verdeling (9–11 en 12–14) weens die voorkoms van die woorde “’n uitspraak van die Here” (9:1; 12:1). ’n Moontlike breë verdeling van die boek Sagaria is soos volg: 1:1 (Inleiding); 1:2-6 (Oproep tot bekering); 1:7–6:8 (Agt visioene); 6:9-15 (Die kroning van Jesua); 7:1–8:23 (Die verbond is hernu); 9:1–11:17 (Gebeure wat aanloop tot die eindtyd); 12:1–14:21 (Gebeure in die eindtyd). Daar is sommige navorsers wat meen dat Maleagi* oorspronklik ook deel van Sagaria was.

Boodskap: Sagaria 1–8 beklemtoon dat Jahwe* die genadige God is wat Hom ten spyte van Israel* se vroeër ongehoorsaamheid, opnuut aan hulle verbind (1:14-17; 3:9-10; 8:10-13). Die volk en hoëpriester word opgeroep tot bekering* en reiniging (1:3-4; 3:4-7) (Kyk by: Rein en onrein). Goddeloosheid sal uit die land verwyder word (5:5-11). Sagaria wil mense bewus maak van God se teenwoordigheid; daarom moet die tempel* as fokuspunt van God se teenwoordigheid herbou word (4:1-14; 6:12-15). ’n Tweeledige model van leierskap (hoëpriester en goewerneur) word in hierdie tyd voorgestel (3:8-10; 4:10-14; 6:9-15). In Sag 9–14 is daar negatiwiteit oor die hede vanweë konflik in die gemeenskap en onvervulde profesieë (11:4-17). Die klem word verskuif na die verlossing wat verder in die toekoms lê. Deutero-Sagaria is ’n teks wat op God as almagtige Koning fokus (14:9, 16-17). Hy sal Israel red en die ander nasies straf (12:1-9). Hy sal sy volk reinig (13:1-9). God as Koning gebruik ook mense; daarom verwag Deutero-Sagaria ’n toekomstige koninklike figuur uit die geslag van Dawid (9:9-10; 10:4-5). Die boek eindig met ’n visioen oor Jerusalem as die plek waarheen nasies sal stroom om te aanbid (14:16-21; kyk ook na 8:20-23).

Vir verdere lees: MJ Boda 2004. Haggai, Zechariah (NIV Application Commentary). Grand Rapids: Zondervan. G. McConville 2002. Exploring the Old Testament. Volume 4: Prophets. Londen: SPCK. DF O’Kennedy 2003. “Zechariah 3–4: Core of Proto-Zechariah” in: Old Testament Essays 16/2, 370-388.

 

Sidebar